Απαντήσεις στα ερωτήματα που έχουν προκύψει γύρω από τις μεταφορές χρημάτων μέσω IRIS δίνει η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ), διευκρινίζοντας ότι οι καθημερινές συναλλαγές μεταξύ συγγενών και οικείων προσώπων δεν αποτελούν από μόνες τους λόγο φορολόγησης.
Η Φορολογική Αρχή επισημαίνει ότι χρήματα που στέλνουν γονείς σε παιδιά ή παππούδες σε εγγόνια για ενοίκιο, σούπερ μάρκετ, δίδακτρα ή άλλα καθημερινά έξοδα αντιμετωπίζονται ως απλές τραπεζικές μεταφορές και όχι ως δωρεές.
Το χαρτζιλίκι δεν φορολογείται
Σύμφωνα με τις διευκρινίσεις της ΑΑΔΕ, το λεγόμενο «χαρτζιλίκι» δεν απαιτεί δήλωση στην πλατφόρμα myPROPERTY, ούτε υπάρχει συγκεκριμένο φορολογικό όριο για αυτές τις μεταφορές.
Ο μόνος περιορισμός αφορά το ίδιο το σύστημα IRIS, καθώς κάθε ιδιώτης μπορεί να μεταφέρει έως 1.000 ευρώ ημερησίως, ενώ το συνολικό μηνιαίο όριο ανέρχεται στις 5.000 ευρώ.
Παράλληλα, οι μεταφορές χρημάτων μεταξύ ιδιωτών πραγματοποιούνται χωρίς καμία προμήθεια.
Το λάθος στην αιτιολογία μπορεί να δημιουργήσει πρόβλημα
Η ΑΑΔΕ εφιστά την προσοχή στους χρήστες του IRIS, καθώς αρκετά ζητήματα προκύπτουν από λανθασμένη περιγραφή της συναλλαγής.
Εάν κάποιος χαρακτηρίσει μια απλή μεταφορά ως «δωρεά» ή «δάνειο», ενώ στην πραγματικότητα πρόκειται για κάλυψη καθημερινών εξόδων, ενδέχεται θεωρητικά να ενεργοποιηθούν οι διατάξεις περί φορολόγησης δωρεών.
Σε ορισμένες περιπτώσεις, ο φόρος μπορεί να φτάσει ακόμη και το 40%, ανάλογα με τη σχέση του δωρητή και του λήπτη.
Πότε ισχύει το αφορολόγητο των 800.000 ευρώ
Διαφορετικό είναι το καθεστώς για τις πραγματικές γονικές παροχές και χρηματικές δωρεές.
Για μεταφορές χρημάτων προς τέκνα, γονείς, συζύγους και εγγόνια ισχύει αφορολόγητο όριο 800.000 ευρώ, υπό δύο βασικές προϋποθέσεις:
- η μεταφορά να γίνει μέσω τραπεζικού συστήματος,
- να υποβληθεί η σχετική δήλωση στο myPROPERTY.
Εάν η δωρεά πραγματοποιηθεί με μετρητά, το αφορολόγητο δεν εφαρμόζεται και επιβάλλεται φόρος 10% από το πρώτο ευρώ.
Ποιες συναλλαγές μπαίνουν στο μικροσκόπιο
Η Εφορία μπορεί να εξετάσει περιπτώσεις όπου παρατηρείται συγκεκριμένο μοτίβο συναλλαγών, όπως:
- επαναλαμβανόμενες μεταφορές μεγάλων ποσών,
- διαδοχικές δωρεές με στόχο να παρακαμφθεί η φορολογία,
- μεταφορές σε κοινούς λογαριασμούς όπου τα χρήματα χρησιμοποιούνται από διαφορετικό πρόσωπο.
Ιδιαίτερη προσοχή δίνεται στις διαδοχικές δωρεές που πραγματοποιούνται μέσα σε διάστημα μικρότερο των έξι μηνών, καθώς μπορεί να αποτελέσουν ένδειξη για φορολογικό έλεγχο.
Τι ισχύει για επαγγελματίες
Για τους ελεύθερους επαγγελματίες και τις επιχειρήσεις, οι πληρωμές μέσω IRIS αποτελούν κανονικά επιχειρηματικά έσοδα και φορολογούνται όπως κάθε άλλη είσπραξη.
Η αποδοχή πληρωμών μέσω IRIS είναι πλέον υποχρεωτική για τις επιχειρήσεις, ενώ η σχετική προμήθεια επιβαρύνει μόνο τον επαγγελματία και κυμαίνεται από 0,2% έως 0,5% ανά συναλλαγή, ποσοστό χαμηλότερο από εκείνο των περισσότερων καρτών.