Έπειτα από ένα ταξίδι οκτώ ετών και σχεδόν 10 δισεκατομμυρίων χιλιομέτρων στο Διάστημα, το διαστημικό σκάφος BepiColombo πλησιάζει στον τελικό προορισμό του, τον πλανήτη Ερμή, με την αποστολή να βρίσκεται μπροστά σε μία από τις σημαντικότερες και πιο απαιτητικές φάσεις της.
Η κοινή αποστολή της Ευρωπαϊκής Διαστημικής Υπηρεσίας (ESA) και της Ιαπωνικής Υπηρεσίας Αεροδιαστημικής Εξερεύνησης (JAXA) έχει στόχο να μελετήσει από κοντά έναν από τους λιγότερο εξερευνημένους πλανήτες του ηλιακού μας συστήματος και να δώσει απαντήσεις σε ερωτήματα που παραμένουν αναπάντητα εδώ και δεκαετίες.
Ο Ερμής αποτελεί έναν ιδιαίτερα αφιλόξενο κόσμο. Καθώς βρίσκεται πιο κοντά στον Ήλιο από οποιονδήποτε άλλο πλανήτη, η θερμοκρασία στην επιφάνειά του μπορεί να φτάσει τους 430 βαθμούς Κελσίου, ενώ κατά τη διάρκεια της νύχτας υποχωρεί ακόμη και στους -180 βαθμούς.
Η δύσκολη διαδρομή μέχρι τον Ερμή
Το BepiColombo εκτοξεύθηκε το 2018 από τη Γαλλική Γουιάνα και χρειάστηκε να ακολουθήσει μια εξαιρετικά σύνθετη διαδρομή προκειμένου να προσεγγίσει τον πλανήτη.
Η ισχυρή βαρυτική έλξη του Ήλιου καθιστούσε ιδιαίτερα δύσκολη την επιβράδυνση του σκάφους. Για τον λόγο αυτό πραγματοποιήθηκαν διαδοχικοί ελιγμοί γύρω από τη Γη, την Αφροδίτη και τον ίδιο τον Ερμή, ώστε να μειωθεί σταδιακά η ταχύτητά του.
Συγκεκριμένα, το σκάφος πραγματοποίησε μία διέλευση από τη Γη, δύο από την Αφροδίτη και έξι από τον Ερμή. Το αρχικό χρονοδιάγραμμα προέβλεπε επτά χρόνια ταξιδιού, ωστόσο ένα πρόβλημα στο σύστημα πρόωσης πρόσθεσε ακόμη έναν χρόνο στην αποστολή.
Το τελευταίο στάδιο θεωρείται ιδιαίτερα κρίσιμο, καθώς απαιτείται ένας ελιγμός διάρκειας 37 λεπτών για να επιβραδυνθεί το σκάφος και να μπορέσει να παγιδευτεί στη βαρυτική έλξη του Ερμή.
Μέχρι σήμερα, μόλις δύο διαστημικές αποστολές της NASA έχουν εξερευνήσει τον συγκεκριμένο πλανήτη: το Mariner 10 τη δεκαετία του 1970 και το Messenger, το οποίο παρέμεινε σε τροχιά γύρω του για τέσσερα χρόνια, από το 2011.
Τα μεγάλα μυστήρια του πλανήτη
Παρά το μικρό του μέγεθος, ο Ερμής κρύβει εντυπωσιακά γεωλογικά χαρακτηριστικά. Η επιφάνειά του περιλαμβάνει αρχαία ηφαιστειακά τοπία, τεράστιους κρατήρες και απόκρημνους γκρεμούς, ενώ παρουσιάζει αρκετές ιδιαιτερότητες σε σχέση με τους υπόλοιπους πλανήτες.
Ένα από τα μεγαλύτερα αινίγματα αφορά την ύπαρξη πάγου σε κρατήρες κοντά στους πόλους του. Παρότι ο Ερμής βρίσκεται τόσο κοντά στον Ήλιο, ορισμένες περιοχές του παραμένουν μόνιμα στη σκιά, δημιουργώντας συνθήκες που επιτρέπουν τη διατήρηση παγωμένου νερού.
Οι επιστήμονες θέλουν επίσης να εξετάσουν χιλιάδες μικρές κοιλότητες με απότομα τοιχώματα, οι οποίες εκτιμάται ότι δημιουργήθηκαν σχετικά πρόσφατα, πριν από περίπου 100.000 χρόνια. Δεν πρόκειται για συνηθισμένους κρατήρες πρόσκρουσης και η προέλευσή τους εξακολουθεί να αποτελεί αντικείμενο έρευνας.
Εξίσου σημαντικό είναι το ερώτημα γιατί ο Ερμής διαθέτει τόσο μεγάλο μεταλλικό πυρήνα σε σχέση με το συνολικό μέγεθός του. Μία από τις θεωρίες που εξετάζονται είναι ότι ο πλανήτης έχασε μεγάλο μέρος του εξωτερικού του υλικού έπειτα από μία ή περισσότερες ισχυρές συγκρούσεις στα πρώτα στάδια της δημιουργίας του.
Δύο διαστημικά σκάφη θα εξερευνήσουν τον Ερμή
Η αποστολή BepiColombo έχει σχεδιαστεί ως συνεργασία δύο διαφορετικών διαστημικών σκαφών, τα οποία ταξιδεύουν μαζί μέχρι να φτάσουν στον προορισμό τους.
Μετά την άφιξη και την ολοκλήρωση των απαραίτητων διαδικασιών, τα δύο σκάφη θα διαχωριστούν και θα αναλάβουν διαφορετικές αποστολές. Το Mercury Planetary Orbiter της ESA θα επικεντρωθεί στη λεπτομερή μελέτη της επιφάνειας και του εσωτερικού του πλανήτη, ενώ το Mercury Magnetospheric Orbiter της JAXA θα εξετάσει κυρίως το μαγνητικό πεδίο και το περιβάλλον γύρω από αυτόν.
Ο διαχωρισμός αποτελεί μία ακόμη απαιτητική διαδικασία, καθώς ένας ειδικός μηχανισμός θα πρέπει να απελευθερώσει με ακρίβεια τα δύο σκάφη έπειτα από οκτώ χρόνια ταξιδιού και έκθεσης σε ακραίες διαστημικές συνθήκες.
Η επιστημονική ομάδα προσδοκά ότι τα δεδομένα που θα συγκεντρωθούν θα προσφέρουν νέα στοιχεία για τη δημιουργία και την εξέλιξη του Ερμή, αλλά και για τον τρόπο με τον οποίο αλληλεπιδρά με τον Ήλιο.
Πρόκειται για μια αποστολή που ενδέχεται να αλλάξει σημαντικά όσα γνωρίζουμε μέχρι σήμερα για τον μικρότερο πλανήτη του ηλιακού μας συστήματος.
