Ενθαρρυντικά αποτελέσματα στη μάχη κατά του καρκίνου του παγκρέατος καταγράφει ένα νέο φαρμακευτικό σκεύασμα, με την επιστημονική κοινότητα να κάνει λόγο για σημαντική εξέλιξη στην αντιμετώπιση μιας από τις πιο επιθετικές μορφές καρκίνου.
Πρόκειται για τη δαραξονρασίμπη (daraxonrasib), ένα φάρμακο σε μορφή χαπιού που χορηγείται καθημερινά και φαίνεται να μπορεί να περιορίσει σημαντικά την ανάπτυξη των όγκων, ενώ σε ορισμένους ασθενείς αυτοί έγιναν ακόμη και μη ανιχνεύσιμοι στις απεικονιστικές εξετάσεις.
Τα πρώτα αποτελέσματα προέρχονται από κλινική δοκιμή φάσης Ι/ΙΙ, στην οποία συμμετείχαν 61 ασθενείς με προχωρημένο καρκίνο του παγκρέατος, ο οποίος είχε ήδη εξαπλωθεί σε άλλα σημεία του σώματος. Οι συμμετέχοντες είχαν διαγνωστεί πρόσφατα και έλαβαν τον συνδυασμό του νέου φαρμάκου με χημειοθεραπεία.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της μελέτης, στο 90% των ασθενών οι όγκοι σταμάτησαν να αναπτύσσονται, ενώ περισσότεροι από έξι στους δέκα παρουσίασαν συρρίκνωση των όγκων τους. Σε περίπου 8% των συμμετεχόντων, δηλαδή σε έναν στους 12, ο καρκίνος δεν ήταν πλέον ορατός στις αξονικές τομογραφίες.
Τα αποτελέσματα της κλινικής δοκιμής
Τα δεδομένα έχουν προκαλέσει αισιοδοξία στους ειδικούς, καθώς ο καρκίνος του παγκρέατος εξακολουθεί να παρουσιάζει ιδιαίτερες δυσκολίες στη θεραπευτική αντιμετώπισή του.
Τα αποτελέσματα της δοκιμής έδειξαν:
- Στο 90% των ασθενών η νόσος τέθηκε υπό έλεγχο, χωρίς περαιτέρω ανάπτυξη των όγκων.
- Περισσότερο από το 60% παρουσίασε συρρίκνωση ή εξαφάνιση των όγκων στις εξετάσεις.
- Περίπου το 8% εμφάνισε πλήρη απουσία ορατών ενδείξεων της νόσου στις αξονικές τομογραφίες.
Οι ασθενείς παρακολουθήθηκαν για διάστημα περίπου ενάμιση έτους κατά μέσο όρο. Σε ορισμένες περιπτώσεις, δεν καταγράφηκε επιστροφή της νόσου κατά τη διάρκεια της συγκεκριμένης περιόδου.
Ωστόσο, οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι τα αποτελέσματα αφορούν πρώιμα στάδια κλινικής έρευνας και δεν αποτελούν απόδειξη οριστικής ίασης. Παραμένει άγνωστο πόσο διαρκεί η ανταπόκριση στη θεραπεία και εάν ο καρκίνος μπορεί να επανεμφανιστεί.
Πώς λειτουργεί το νέο φάρμακο
Η δαραξονρασίμπη ανήκει στην κατηγορία των θεραπειών που στοχεύουν τις πρωτεΐνες KRAS, οι οποίες συνδέονται με μεταλλάξεις που προκαλούν ανεξέλεγκτο πολλαπλασιασμό των καρκινικών κυττάρων.
Οι συγκεκριμένες μεταλλάξεις εντοπίζονται σε μεγάλο ποσοστό των περιστατικών καρκίνου του παγκρέατος και αποτελούν έναν από τους βασικούς μηχανισμούς ανάπτυξης της νόσου.
Η νέα θεραπευτική προσέγγιση επιχειρεί να μπλοκάρει τη συγκεκριμένη διαδικασία, περιορίζοντας την ικανότητα των καρκινικών κυττάρων να αναπτύσσονται και να πολλαπλασιάζονται.
Μάλιστα, οι ερευνητές εκτιμούν ότι η συγκεκριμένη κατηγορία φαρμάκων θα μπορούσε να έχει εφαρμογή και σε άλλες μορφές καρκίνου, όπως του πνεύμονα και των ωοθηκών, καθώς και εκεί εντοπίζονται αντίστοιχες γενετικές μεταλλάξεις.
Γιατροί μιλούν για σημαντική πρόοδο
Ο επιστημονικός διευθυντής επικοινωνίας του οργανισμού Cancer Research UK, Δρ Σαμ Γκόντφρεϊ, χαρακτήρισε την εξέλιξη ως ένα από τα σημαντικότερα βήματα των τελευταίων δεκαετιών για τους ασθενείς με καρκίνο του παγκρέατος.
Όπως ανέφερε, η νέα θεραπεία καταφέρνει να στοχεύσει φαρμακευτικά έναν μηχανισμό που μέχρι σήμερα ήταν ιδιαίτερα δύσκολο να αντιμετωπιστεί.
Από την πλευρά του, ο Δρ Γούνγκι Παρκ, από το αντικαρκινικό κέντρο Memorial Sloan Kettering Cancer Center στις ΗΠΑ, ο οποίος συμμετέχει στην κλινική δοκιμή, σημείωσε ότι τα αποτελέσματα δείχνουν μεγαλύτερη ανταπόκριση των όγκων και σημαντική αύξηση του χρονικού διαστήματος κατά το οποίο η νόσος παραμένει υπό έλεγχο.
Η καθηγήτρια Έλενα Γκαράλντα, πρόεδρος του ευρωπαϊκού συνεδρίου EORTC–NCI–AACR Symposium 2026, όπου παρουσιάζονται τα αποτελέσματα, εκτίμησε επίσης ότι ο συνδυασμός των θεραπειών θα μπορούσε να βελτιώσει την επιβίωση των ασθενών και να καθυστερήσει την επανεμφάνιση της ανάπτυξης των όγκων.
Γιατί ο καρκίνος του παγκρέατος θεωρείται τόσο επικίνδυνος
Ο καρκίνος του παγκρέατος συγκαταλέγεται στις πιο δύσκολες μορφές καρκίνου, καθώς συχνά διαγιγνώσκεται σε προχωρημένο στάδιο και παρουσιάζει χαμηλά ποσοστά μακροχρόνιας επιβίωσης.
Η χημειοθεραπεία μπορεί να περιορίσει την ανάπτυξη των όγκων, ωστόσο σε αρκετές περιπτώσεις η νόσος συνεχίζει να εξελίσσεται ή επανεμφανίζεται μετά από ένα διάστημα.
Στα πιθανά συμπτώματα περιλαμβάνονται ο ίκτερος, ο κνησμός, τα σκουρόχρωμα ούρα, τα ανοιχτόχρωμα κόπρανα, η ανεξήγητη απώλεια βάρους, η κόπωση και ο υψηλός πυρετός.
Παρά την αισιοδοξία που δημιουργούν τα πρώτα δεδομένα, οι ερευνητές υπογραμμίζουν ότι απαιτούνται μεγαλύτερες και μακροχρόνιες κλινικές μελέτες, προκειμένου να διαπιστωθεί εάν το νέο φάρμακο μπορεί να προσφέρει ουσιαστική αύξηση της συνολικής επιβίωσης.
Το ζητούμενο πλέον είναι να αποδειχθεί εάν η σημαντική ανταπόκριση που καταγράφηκε στους πρώτους ασθενείς μπορεί να μεταφραστεί σε μακροχρόνιο έλεγχο της νόσου.
